Beantwoord eerst één vraag: ligt het aan wifi of aan de lijn?
Het overgrote deel van de klachten over traag internet richt zich op het verkeerde doel. Voordat je aan welke instelling dan ook komt, doe je één test: sluit een computer rechtstreeks met een netwerkkabel op de router aan en herhaal de snelheidstest. Haal je bekabeld de snelheid van je abonnement, dan zit het probleem aan de wifi-kant en helpen de stappen hieronder. Is het bekabeld ook traag, dan haalt wifi-afstellen niets uit; dan gaat het om je abonnement of om de lijn. Het officiële advies luidt hetzelfde: meet je echte snelheid met een kabel.
Volle streepjes betekenen geen snelheid
Dit is de meest voorkomende verwarring. De signaalsterkte zegt hoe helder je apparaat de router hoort; de snelheid hangt af van hoe vrij de lucht op dat moment is. Vier streepjes bij een bedroevende snelheid is in een flat volstrekt normaal, want tientallen buurnetwerken praten op hetzelfde kanaal. Signaal gaat over afstand, snelheid over drukte.
De plek van de router: de goedkoopste en meest effectieve ingreep
De adviezen voor thuisgebruikers zijn verrassend concreet: de router hoort dicht bij het midden van het huis en van de vloer af, bijvoorbeeld op een plank, en heeft hij meerdere antennes, richt die dan in verschillende richtingen. Wat het signaal het sterkst blokkeert zijn water, metaal en glas — naast een aquarium, een radiator of een metalen kast is dus een slechte plek. Magnetron, draadloze telefoon, babyfoon en zelfs sommige lichtsnoeren storen rechtstreeks op 2,4 GHz. Dat de router in de meterkast staat is geen regel maar gemak — en in de meeste huizen komt daar het grootste verlies vandaan.
2,4, 5 of 6 GHz?
De drie banden doen verschillend werk:
- 2,4 GHz: komt het beste door muren en het verst. Daar staat tegenover dat de band smal en druk is: met kanalen van 20 MHz overlappen er maar drie elkaar niet (1, 6 en 11). Ideaal voor verre kamers en slimme apparaten.
- 5 GHz: veel meer kanalen en veel hogere snelheden. Kort bereik — na twee dikke muren is het praktisch klaar. Apparaten in dezelfde kamer of één muur verderop horen hier.
- 6 GHz: kwam met Wi-Fi 6E en Wi-Fi 7 en is nog bijna leeg. Volgens de Wi-Fi Alliance vervoert Wi-Fi 7 hier twee keer zoveel als Wi-Fi 6 met kanalen van 320 MHz, en met multi-link gebruikt een apparaat meerdere banden samen.
De meeste routers zenden alle banden onder één naam uit en laten het apparaat kiezen. Dat klinkt handig, maar zodra een apparaat zich aan 2,4 GHz heeft vastgebeten, kan het daar blijven hangen ook als je de kamer binnenloopt en naast de router gaat zitten. Het 5 GHz-netwerk een eigen naam geven maakt daar in één keer een eind aan.
Kanaaldrukte: het onzichtbare verkeer in het gebouw
Wifi is een gedeelde weg. Buurnetwerken op hetzelfde kanaal komen om beurten met het jouwe aan bod, en hoe meer netwerken, hoe langer het wachten. Toont je telefoon meer dan twintig netwerken, dan pakt automatisch op 2,4 GHz bijna altijd slecht uit. Het kanaal met de hand vastzetten op de leegste van 1, 6 of 11 is gratis snelheid.
Hoeveel Mbit/s heb je echt nodig?
De huishoudgids van de FCC schetst een ruw kader: één persoon met basisgebruik heeft aan een paar Mbit/s genoeg, terwijl een vol huishouden dat meerdere zware toepassingen tegelijk draait — hd-video, videovergaderen, online gamen — de hoogste categorie nodig heeft. Het draait minder om totale snelheid dan om gelijktijdigheid: 100 Mbit/s is royaal in het ene huis en krap in het andere waar drie streams en een cloudback-up samen lopen.
Versterker of mesh?
Dat is niet hetzelfde. Een klassieke wifi-versterker ontvangt en verzendt op dezelfde band, waardoor de snelheid op dat stuk grofweg halveert. In een mesh-systeem praten de punten via een apart pad met elkaar, dus de dekking groeit zonder diezelfde terugval. Het beste is om mesh-punten met een netwerkkabel te voeden overal waar een kabel kan komen.
Het traagste apparaat houdt iedereen op
Een oude telefoon of een printer van jaren geleden bezet bij elke beurt lang de lucht en vertraagt daarmee de nieuwere apparaten. Het belangrijkste dat recente wifi-generaties brachten is minder de rauwe snelheid dan het opnieuw ordenen van die wachtrij. In een huis met veel apparaten kan de generatie van je router zwaarder wegen dan je internetabonnement.
Let op: deze test schat de zwakste schakel in je opstelling in en is geen diagnose op afstand van je apparatuur. Blijft het probleem na de kabeltest bestaan, dan is een lijntest aanvragen bij je provider de juiste volgende stap.